Davao City — Binuksan ni Minister Mohagher Iqbal ng Ministry of Basic, Higher and Technical Education (MBHTE) ang mas malalim na pag-unawa sa kasalukuyang estado ng kapayapaan at autonomiya sa Bangsamoro sa kanyang keynote response sa International Conference on “After the Peace Agreements: The Bangsamoro & Beyond” na ginanap sa Dusit Thani Hotel, Davao City.

Ayon kay Iqbal, ang pagbuo ng Bangsamoro Autonomous Region in Muslim Mindanao (BARMM) sa pamamagitan ng Republic Act 11054 ay ang “pinakamahalagang milestone” mula nang pirmahan ang Comprehensive Agreement on the Bangsamoro (CAB) noong 2014.

Bagama’t hindi pa ito perpekto, binigyang-diin ng Ministro na nagbigay ang BARMM ng mas mataas na antas ng self-determination, kabilang na ang fiscal autonomy, flexible governance mechanisms, at mas malayang regional administration.

Inilinaw ni Iqbal na hindi lahat ng probisyon ng CAB ay naisama sa Bangsamoro Organic Law, kaya patuloy ang pangangailangan para sa constitutional amendments.

Bilang dating Chair ng Bangsamoro Transition Commission (BTC), kasama ang pangalawang BTC na pinamunuan ng yumaong Ghazali Jaafar, nagsumite sila ng limang panukalang pagbabago sa Konstitusyon, kabilang ang:

• Pagpapatatag ng hiwalay at tunay na Bangsamoro policing system
• Pagtatatag ng Shari’ah appellate courts
• Pagbuo ng sariling constitutional bodies para sa rehiyon

Bagama’t mahaba at masalimuot ang prosesong konstitusyonal, sinabi ni Iqbal na ang pinakamahalaga ay ang pagpapatuloy ng adbokasiya sa loob ng demokratikong balangkas, at hindi na sa armadong tunggalian.

“What matters now is that our struggle for self-governance is pursued peacefully, democratically, and with full respect to the processes of the Republic,” ani Iqbal.

Nagpahayag siya ng pag-asa na darating ang panahon na ang Saligang Batas ay bubuksan upang isama ang mga natitirang bahagi ng CAB na hindi naisama sa BOL, bilang pagkilala sa buong saklaw ng kasunduan sa kapayapaan.